جغرافیای طبیعی آفریقای جنوبی

  • کد خبر: 1925
  • منبع خبر: سایت گردشگری سفر پارسی

خلاصه آفریقای جنوبی، جنوبی‌ترین کشور قاره آفریقا، از شرق تا غرب آن حدود 1500 و از شمال تا جنوب آن یک هزارکیلومتر است. این کشور، سه پایتخت متفاوت دارد: قوه مجریه در پرتوریا، قوه مقننه در کیپ‌تاون و قوه قضائیه در بلومفونتین. پرجمعیت‌ترین شهر آن، ژوهانسبورگ است. مساحت کل آفریقای‌جنوبی 1،219،090 کیلومترمربع می‌باشد.


جغرافیای طبیعی:

موقعیت جغرافیایی

آفریقای جنوبی، جنوبی‌ترین کشور قاره آفریقا، با مختصات جغرافیایی 14/22تا84/34 جنوبی و 45/16تا88/32 شرقی است که از شرق تا غرب آن حدود 1500 و از شمال تا جنوب آن یک هزارکیلومتر است. این کشور، سه پایتخت متفاوت دارد: قوه مجریه در پرتوریا، قوه مقننه در کیپ‌تاون و قوه قضائیه در بلومفونتین. پرجمعیت‌ترین شهر آن، ژوهانسبورگ(Johannesburg) است که در حدود پنجاه کیلومتری جنوب پرتوریا قرار دارد. مساحت کل آفریقای‌جنوبی 1،219،090 کیلومترمربع می‌باشد که از این نظر، بیست‌وپنجمین کشور دنیاست. مساحت ایران 1،195،648 کیلومترمربع است و در رده هجدهم دنیا قرار دارد. مساحت خشکی‌های این کشور1،214،470کیلومترمربع و وسعت آب‌های آن 4،620کیلومترمربع است.

 

مناطق طبیعی

حدود دو سوم زمین‌های آفریقای‌جنوبی را فلات‌های داخلی تشکیل می‌دهند که مرتفع‌ترین قسمت آنها در جنوب‌شرقی کوه‌های دراکنزبرگ(Drakensberg) بوده و قسمتی از گریت اسکارپمنت(Great Escarpment) است. نیسوتی(Njesuthi) با ارتفاع 3،446متر، بلندترین نقطه کشور بوده که در کوه‌های دراکنزبرگ در مرزهای شرقی لسوتو قرار گرفته‌است.

قسمت فلات، سه منطقه اصلی دارد:

های‌ولد(High Veld): بزرگ‌ترین منطقه در فلات بزرگ آفریقا، های‌ولد است که در امتداد جنوبی آن واقع است و از شمال تا ساهارا(Sahara) امتداد دارد. این سرزمین بین 1200تا1800متر ارتفاع دارد. ویژگی این منطقه همواری و شیب ملایم آن است. از زمین‌های این منطقه استفاده‌های فراوانی می‌شود؛ در غرب آن، مراتع و در مرکز آن، مزرعه‌های مخصوص کشت و نگهداری حیوانات و در شرق، مزرعه‌های غلات، به‌ویژه ذرت قرار دارد. صخره‌های ارزشمند حاوی طلا در ویت‌واترزراند(Witwatersrand)، مرز شمالی منطقه های‌ولد را مشخص می‌کند که در مجاورت ژوهانسبورگ قرار دارد. این منطقه در قرن بیستم به قطب صنعتی آفریقای‌جنوبی تبدیل شد و جمعیت نسبتاً زیادی در آن اقامت دارند.

میدل‌ولد(Middle veld): میدل‌ولد در غرب های‌ولد واقع شده و محدوده ارتفاع آن بین 600تا1200متر است. میدل‌ولد بخشی از آبگیر بزرگ‌تری به نام کالاهاری(Kalahari) است که از شمال تا بوتسوانا و نامیبیا امتداد دارد و شامل جنوبی‌ترین قسمت دشت کالاهاری است. خاک این منطقه، مانند مناطق مرکزی ایران، به‌صورت ماسه‌هایی نرم است که باران به سرعت جذب آن می‌شود و در نتیجه آب‌های سطحی در آن کمیاب است. پوشش‌گیاهی این منطقه خشک، بسیار محدود و شامل گیاهان، بوته‌ها و درختچه‌های مقاوم در برابر خشکسالی است. بیشتر قسمت‌های این منطقه برای چرای گوسفندان استفاده می‌شود.

بوش‌ولد(Bush veld): بوش‌ولد که آبگیر ترانسوال(Transvaal) نیز نامیده می‌شود، در شمال های‌ولد قرار دارد. متوسط ارتفاع آن کمتر از 1200متر است. تپه‌های سنگی، این منطقه را به آبگیرهایی تقسیم کرده‌اند که از ترانسوال دراکنزبرگ (Transvaal Drakensberg)در شرق به سمت رودخانه لیمپوپو(Limpopo) در غرب سرازیر می‌شود. بارش باران در این منطقه بیشتر از های‌ولد یا میدل‌ولد است و مناطق حاصلخیز وسیعی برای کشاورزی و دامپروری در آن قرار دارد.

بین منطقه مرتفع فلات مرکزی و خط ساحلی جنوبی و شرقی، شیب زمین نسبتاً زیاد است و ارتفاع به‌شدت کاهش پیدا می‌کند(مانند ارتفاعات البرز و سواحل دریای مازندران). در شرق کشور، مسیر باریکی از تپه‌های داخلی وجود دارد که به جلگه پستی به نام لو ولد شرقی(Eastern Low Veld) مشهور است. در جنوب، دو فلات کاروبزرگ یا مرکزی(Great or Central Karoo) و کاروکوچک یا جنوبی(Little or Southern Karoo) قرار دارد. این دو فلات بر روی یک جلگه ساحلی قرار گرفته‌اند. رشته‌کوه‌های سوآرت‌برگ(Swartberg) فلات کاروبزرگ را از کاروکوچک جدا کرده و همچنین رشته‌کوه‌های لانگ‌برگ(Langberg)، کاروکوچک را از جلگه ساحلی جدا کرده‌است. این دو فلات و جلگه ساحلی، مناطقی مناسب برای زارعت و دامداری هستند.

رشته‌کوه‌های نامنظمی در نزدیکی کیپ تاون، لبه جنوب‌غربی فلات مرکزی را مشخص می‌کنند. این رشته‌کوه‌ها با شیب تندی به جلگه ساحلی باریکی می‌رسند و با قله مجزایی از کوه تیبل(Table) جدا می‌شود. در قسمت‌های پایین‌تر این منطقه، مرکز صنایع غذایی قرار دارد.

 

آب و هوا

آفریقای‌جنوبی، آب‌و‌هوای معتدلی دارد. این مسئله به دو دلیل است: اول اینکه اقیانوس هند و اطلس از سه طرف، آن را دربرگرفته‌اند و دوم اینکه، در منطقه معتدل نیمکره جنوبی قرار دارد. بد نیست یادآوری کنیم که این کشور در نیم کره جنوبی است و برعکس ایران، شمال آن به سمت استوا و گرم‌تر و جنوب آن به سمت قطب و خنک‌تر است.

به‌طورکلی، آفریقای‌جنوبی به‌عنوان منطقه‌ای نیمه‌خشک طبقه‌بندی شده‌است، اما تنوع آب‌و‌هوایی و توپوگرافی چشمگیری دارد؛ بخشی از خشک‌ترین بیابان جنوبی آفریقا، نامیب(Namib)، در شمال‌غربی کشور آفریقای‌جنوبی قرار دارد و مناطق مرطوب و پرآب استوایی در شرق و شمال‌شرق کشور و در طول خط مرزی موزامبیک و اقیانوس هند قرار دارد.

انتهای جنوب‌غربی، آب‌و‌هوای مدیترانه‌ای دارد و زمستان‌های آن مرطوب و تابستان‌هایش گرم‌و‌خشک است. چمنزارها و درختزارهای مشهور زیست بومی به نام فینبوس بیومه(Fynbos Biome) نیز در این منطقه قرار گرفته‌اند؛ همچنین شهرت این منطقه به‌دلیل بادهایی است که تقریباً به‌طور متناوب در طول سال می‌وزند. در ساحل جنوبی، در تمام سال، به‌طور نسبتاً یکسانی باران می‌بارد و چشم‌اندازهای سرسبزی را ایجاد می‌کند که این منطقه را گاردن روت(Garden Route) یعنی مسیر باغ می‌نامند.

ایالت آزاد(Free State) منطقه‌ای مسطح، در مرکز فلاتی بلند، در غرب لسوتو است. های‌ولد در شمال رودخانه وال(Vaal) مرطوب‌تر است و در آن اثری از گرمای شدید استوایی نیست. ژوهانسبورگ در مرکز های‌ولد و در ارتفاع 1740متری واقع شده و میزان بارندگی سالانه آن 760میلی‌متر است. اگرچه در این منطقه به‌ندرت برف می‌بارد، اما زمستان‌های سردی دارد.

کوه‌های مرتفع دراکنزبرگ که در کناره جنوب‌شرقی های‌ولد واقع شده، در زمستان مکان‌های مناسبی برای اسکی دارد. سردترین مکان آفریقای‌جنوبی، ساترلند(Sutherland) در کوهستان‌های غربی راگ‌ولد(Roggeveld) واقع شده‌است. دمای این منطقه در اواسط زمستان به پایین‌تر از منهای پانزده درجه سانتی‌گراد نیز می‌رسد. سرزمین‌های پست و کم‌ارتفاع داخلی به‌خصوص در شمال‌غربی گرم‌ترین دما را دارد. در سال 1948، در کالاهاری کیپ شمالی(Northern Cape Kalahari) نزدیک اوپینگتون(Upington)، دمای 7/51 درجه سانتی‌گراد گزارش شده‌است.

 

کوه‌ها

نیسوتی(Njesuthi): بلندترین قله  کشور است که در رشته‌کوه دراکنزبرگ و در مرز بین کشور لسوتو و آفریقای‌جنوبی قرار دارد.

کدکین پیک(Cathkin Peak): در مرکز رشته‌کوه دراکنزبرگ قرار دارد و دارای تعدادی قله  فرعی است.

کمپازبرگ(Kompasberg): این کوه در رشته‌کوه سنیبرگ(Sneeuberg) قرار دارد.

ایمپاتی(Impati): در زبان زولو(Zulu) به‌معنای رهبر است. این کوه، مرتفع بوده و در میان زمین‌های اطرافش بسیار بی‌نظیر است و تپه‌های اطراف آن، محل یکی از نبردهای جنگ دوم بوئر(Boer) بود.

تیبل(Table): این کوه را تافلبرگ(Tafelberg) نیز می‌نامند و در جنوب‌غربی کشور قرار دارد و مشرف به کیپ‌تاون و خلیج تیبل است. این کوه یکی از جاذبه‌های گردشگری در این منطقه است. معنای لغوی نام آن، میز است که این نام‌گذاری به‌خاطر شکل خاص آن است. برخلاف اغلب کوه‌ها که به‌صورت مخروطی‌اند، قله این کوه مسطح و طول آن تقریباً سه کیلومتر است. در هنگام وزش باد از سمت جنوب‌شرقی، روی این کوه ابر یا مه سفید غلیظی ایجاد می‌شود.

این کوه، از لایه‌های آهکی تقریباً افقی، در اثر فرسایش تشکیل یافته‌است. این کوه، دو قله دارد که از کوه اصلی جدا هستند؛ قله لاین‌هد(Lion Head) یا سر شیر با 669متر ارتفاع در شمال‌غربی و قله شیطان(Devil’s Peak) با ارتفاع یک‌هزار متر در شمال‌شرقی کوه تیبل، همچنین مجموعه‌ای از قله‌ها به نام دوازده حواریون(Twelve Apostles)، در غرب کوه و در امتداد کرانه‌های اقیانوس اطلس قرار دارند.

 

رود‌ها

بیشتر رودهای آفریقای‌جنوبی جریان نامنظمی داشته و در بیشتر سال خشک هستند. در نتیجه، استفاده از آنها در زمینه کشتیرانی یا انرژی هیدروالکتریک، بسیار محدود است، اما در آبیاری و به‌عنوان منابع آبی استفاده می‌شوند. از مهم‌ترین رودهای آفریقای‌جنوبی می‌توان به سه رود اشاره کرد:

رود اورنج(Orange): این رود با طول 2200کیلومتر، بلندترین رود این کشور است که از لسوتو سرچشمه می‌گیرد و در آنجا سنکیو(Senqu) نامیده می‌شود. این رود با طی مسیر طولانی از سمت شمال‌غربی کشور به سمت غرب به اقیانوس اطلس می‌ریزد. قسمتی از این رودخانه، مرز آفریقای جنوبی با نامیبیا و لسوتو را تشکیل می‌دهد. پروژه رود اورنج(Orange River Project) یکی از بزرگ‌ترین پروژه‌ها در آفریقای‌جنوبی است که در سال 1962 آغاز شد. این پروژه، آب رودخانه اورنج را به آبگیرهای رودهای ساندیز(Sondags) و گریت فیش(Great Fish) انتقال می‌دهد.

در اواخر دهه 1970، آب رود توکلا(Thukrla) برای استفاده در منطقه صنعتی ویت‌واترزراند با تلمبه به رود وال منتقل شد. آب مورد نیاز این منطقه صنعتی با پروژه آبی ارتفاعات لسوتو تکمیل شد. این پروژه در سال 1986 آغاز شد و مسیر رود اورنج و دیگر رودها را تغییر داد.

رود لیمپوپو(Limpopo): این رود از شمال کشور سرچشمه گرفته و به سمت شمال‌شرقی رفته و در طول مرز بوتسوانا بخش زیادی از خط مرزی دو کشور را ایجاد می‌کند. سپس تمام خط مرزی با زیمبابوه را طی کرده و وارد موزامبیک می‌شود و درنهایت به اقیانوس هند می‌ریزد.

رود وال(Vaal):  این رود، از شمال‌شرق(نزدیکی سوازیلند) سرچشمه گرفته و از سمت جنوب‌غربی در جنوب ژوهانسبورگ به رود اورنج می‌ریزد. همچنین رودهای کوچک‌تر بسیاری، از جمله ساندیز(Sandays)، گریت فیش(Great Fish)، کی(Kei) در کیپ‌شرقی(Eastern Cape) و توکلا(Thukela) در کوازولا ناتال(Kwazulu-Natal) از جنوب به اقیانوس هند می‌ریزند.

 

دریاچه‌ها

تعداد محدودی از دریاچه‌های این کشور، طبیعی هستند و از مشهورترین آنها می‌توان به دو دریاچه اشاره کرد:

دریاچه سابهایا(Sibhayi): این دریاچه، بزرگ‌ترین دریاچه طبیعی در آفریقای‌جنوبی است و در شرق کشور و نزدیک اقیانوس قرار دارد. 279گونه پرنده در این دریاچه شناسایی شده‌اند. مساحت آن 64کیلومترمربع و متوسط عمق آن 9/10متر است.

دریاچه فوندوزی(Funduczi): دریاچه فوندوزی در شمال کشور، در ایالت لیمپوپو قرار دارد و دراثر ریزش قسمتی از رشته‌کوه سوت‌پانزبرگ(Soutpansberg) تشکیل شده و ابعاد آن در زمان پرآبی، حدود پنج کیلومتر در سه کیلومتر است. کروکودیل‌های این دریاچه شهرت بسیاری دارند.

دیگر دریاچه‌های مهم آفریقای‌جنوبی، مصنوعی هستند؛ مانند دریاچه‌هایی که سد وال(Vaal) و سد گاریپ(Gariep) بر روی رود اورنج ایجاد کرده‌است.

 

جزیره‌ها

این کشور به‌صورت یک شبه جزیره است و سه طرف آن را آب فرا گرفته؛ بنابراین می‌توان انتظار داشت در سواحل آن خلیج‌ها و جزایر متعددی وجود داشته باشد. از جمله مهم‌ترین جزایر این کشور می‌توان به نمونه‌های زیر اشاره کرد:

جزایر پرنس ادوارد(Prince Edward Island):  این دو جزیره کوچکِ غیرمسکونی که در فاصله حدود 1500کیلومتری جنوب‌شرقی پورت‌الیزابت قرار دارند، بخشی از آفریقای‌جنوبی هستند. جزیره بزرگ‌تر، مارون(Maron) و جزیره کوچک‌تر، پرنس ادوارد نامیده می‌شوند. این جزایر در سال 2003 به‌صورت مناطق حفاظت شده در آمدند. مساحت این جزیره 335کیلومترمربع است.

جزیره روبن(Robben):  جزیره روبن با 07/5کیلومتر وسعت، در هفت کیلومتری غرب کیپ‌تاون قرار دارد. شهرت این جزیره به‌دلیل حبسِ مخالفان با آپارتاید در آن  است. مشهورترین زندانی این مکان نلسون ماندلا(Nelson Mandela) بود. جزیره روبن در میراث جهانی یونسکو به ثبت رسیده‌ است.

جزیره سیل(Seal Island): این جزیره باریک و بلند به ‌طول 800متر و عرض حدود 50متر، در 7/5کیلومتری جنوب کیپ‌تاون در خلیج فالس(False) قرار دارد. تعداد زیادی فُک دریایی و پرنده در آن زندگی می‌کنند. فرصت استثنایی مشاهده حمله کوسه سفید بزرگ به فُک‌های دریایی در این جزیره توجه بسیاری از گردشگران را به خود جلب کرده‌ است.

جزیره داسن(Dassen Island): این جزیره در اقیانوس اطلس و در 55کیلومتری شهر کیپ‌تاون قرار گرفته و مساحت آن 57/2کیلومترمربع است و اکنون به‌صورت منطقه‌ حفاظت‌شده درآمده‌. در اطراف این جزیره صخره‌هایی سنگی در زیر آب قرار دارد که هنگام جزر، بخشی از آنها از آب خارج می‌شود.

جزیره دایکر(Duiker Island): این جزیره، در نزدیکی شهر کیپ‌تاون قرار دارد و مساحت آن حدود 4/0هکتار است. به‌دلیل وجود جانوران فراوان و جالب در آن، گردشگران و عکاسان بسیاری از این جزیره کوچک دیدن می‌کنند.

 

سواحل

از آنجا که طولِ مرزهای آبی کشور با اقیانوس هند و اطلس 2798کیلومتر است، سواحل فراوان و بسیار زیبایی در این کشور وجود دارد. از جمله زیباترین و مشهورترین ساحل‌های این کشور به موارد زیر می‌توان اشاره کرد:

سواحل کیپ‌تاون(Cape Town): کیپ‌تاون، ساحل‌های بسیاری دارد که مشهورترین آنها ساحل کلیفتون(Clifton) است. در سال 2011، این شهر در رتب دوم در فهرست بهترین ساحل‌های دنیا قرار گرفت. این منطقه را ساحل کاپوچینو نیز می‌نامند که دلیلِ این نام‌گذاری، پدیده بسیار نادری است که در این شهر اتفاق می‌افتد؛ از ترکیبِ نمک دریا با مواد آلی پوسیده داخل آب و نیز حرکتِ موج‌ها کفی بر روی آن ایجاد می‌شود که  شبیه کف روی کاپوچینو است.

گانسبایی(Gansbaai): گانسبایی که گاهی خلیج گانز (Gans)نیز نامیده می‌شود، در کیپ‌غربی قرار دارد. این روستای ماهیگیری یکی از جذاب‌ترین مناطق در آفریقای‌جنوبی است. این منطقه، ساحل شنی سفید و زیبایی دارد که به‌دلیل امکان تماشای کوسه‌های سفید بزرگ و وال‌ها از آن بسیار مشهور است.

سواحل شهر جِفریز بی(Jeffreys Bay): این شهر در ایالت کیپ‌شرقی(Estern Cape) قرار دارد و سواحل آن از مشهورترین سواحل آفریقای‌جنوبی است. موج‌سواران بسیاری از  سراسر دنیا به این شهر می‌آیند و رقابت‌های بین‌المللی بسیاری در آن برگزار می‌شود.

 

خلیج‌ها

از جمله خلیج‌های مشهور این کشور می‌توان به نمونه‌های زیر اشاره کرد:

خلیج تیبل(Table Bay): این خلیج طبیعی در اقیانوس اطلس قرار داشته و نامگذاری آن به‌خاطر کوه تیبل است. خلیج تیبل در شمال شبه‌جزیره کیپ‌تاون قرار داشته و تا جنوب به سمت دماغه یا گودهوپ(Cape of Good Hope) کشیده شده‌است. این خلیج تا قرن‌ها پناهگاهی برای کشتی‌ها بود و بسیاری از دریانوردان در قرن هفدهم و هجدهم از توفان به این خلیج پناه می‌بردند. جزیره روبن(Robben)  نیز در این خلیج قرار دارد.

خلیج آلگوا(Algoa Bay): این خلیجِ کوچک در ساحل شرقی آفریقای‌جنوبی قرار داشته و بندرِ شهر پورت الیزابت در مجاورتِ آن قرار دارد. خلیج آلگوا بیش از 436متر عمق دارد.

خلیج سالدانا(Saldanha Bay): این خلیج در جنوبِ‌غربی کشور و در 105کیلومتری شمال‌غربی کیپ‌تاون قرار دارد و مکانی مناسب برای ورزش‌های آبی است.

خلیج فالس(False bay): این خلیج، در جنوب‌غربی آفریقای‌جنوبی قرار دارد و سواحل شرقی و غربی آن سنگی و گاهی کوهستانی است؛ ازاین‌رو به آن، خلیجی در میان کوه‌ها نیز می‌گویند. نام فالس ازآن‌رو به آن داده شده‌است که حدود سیصد سال قبل، دریانوردان آن را با خلیج تیبل اشتباه می‌گرفتند.

خلیج والکر(Walker Bay): خلیجِ والکر در بین خلیج فالس و در نزدیکی کیپ‌تاون قرار دارد. این خلیج به‌علت امکان تماشای وال‌ها از آن بسیار مشهور شده‌است. ساحل گانسبایی(Gansbaai) نیز در سواحلِ این خلیج قرار دارد.

 

بنادر

تنها یک بندرگاه طبیعی در خلیج سالدانا در جنوب‌غربی کشور وجود دارد که بیشتر برای صادرات سنگ آهن استفاده می‌شود. بندرهای دیگر مصنوعی هستند و اسکله‌های مختلفی در آنها ساخته شده‌است که مهم‌ترین آنها عبارتند از: بندر کیپ‌تاون، بندر دوربان(Durban)، پورت الیزابت(Port Elizabeth)، بندر ریچارد(Richard) و ایست لندن(East London). ایست لندن تنها بندر کشور است که رودخانه‌ای هم در کنار آن قرار دارد و در سواحل جنوب‌شرقی کشور و در کنار رود بوفالو(Buffalo) ساخته شده‌است و از سال 1870 استفاده می‌شود. البته در این رودخانه کشتی‌رانی ممکن نیست.

 

پوشش‌گیاهی

آفریقای‌جنوبی با بیش‌از بیست‌هزار گونه گیاه متفاوت، رتبه ششم را در بین کشورهای جهان دارد. حدود 10درصد از گونه‌های گیاهی شناخته‌شده جهان در این کشور قرار دارند که باعث تنوع زیستی این کشور شده‌اند. رایج‌ترین اقلیم زیستی در آفریقای‌جنوبی چمنزار و استپ است؛ به‌ویژه در های‌ولد که از انواع علف‌ها، بوته‌های کوتاه، درختان اقاقیا، بوته‌های خارشتر(Camel-thorn) و درخت گویج (Whitethorn) پوشیده شده ‌است. به‌‌علت کمی بارش، هر چه به سمت شمال‌غربی حرکت می‌کنیم، پوشش‌گیاهی کم‌پشت‌تر و پراکنده‌تر می‌شود.

در منطقه بسیار گرم و خشک ناموکوآلند(Namaqualand) چندین گونه از گیاهان شاداب و آبدار، مانند صبر زرد(Aloes) و فرفیون(Euphorbias) وجود دارد. با حرکت به سوی شمال‌شرقی به‌آرامی علفزارها و خارستان‌ها به بوته‌زارهای انبوه تبدیل می‌شوند. در این منطقه، در نزدیکی انتهای شمالی پارک ملی کروگر(Kruger)، مقدار  فراوانی درخت بائوباب(Baobab) وجود دارد.

بیشترین پوشش‌گیاهی در منطقه کیپ‌تاون، در فینبوس بیومه(Fynbos Biome) است که در منطقه کوچکی از کیپ‌غربی(Western Cape) واقع شده. این منطقه با بیش از نه‌هزار گونه گیاهِ گلدار، یکی از شش منطقه  ِکشور از نظر فراوانیِ گیاهان گلدار و یکی از بهترین مناطقِ جهان از نظر تنوع در گیاهان گلدار است. بیشتر گیاهان از نوع گیاهان همیشه‌سبز با برگ‌های نرم و سوزنی‌شکل مانند گیاهان سکلروفیلوس(Sclerophyllous) هستند. این زیست بوم به‌دلیلِ رشدِ نوعی بوته همیشه‌سبز در آن، به نام پروتیا(Protea)، در آفریقای‌جنوبی، مشهور است.

با وجود اینکه آفریقای‌جنوبی تنوع بسیار زیادی از گیاهان گلدار دارد، اما تنها یک درصد از خاک این کشور پوشیده از جنگل است که تقریباً تمام آن در جلگه جلگۀ ساحلی مرطوب کوازولا ناتال واقع شده‌است؛ همچنین در کناره رودها، درختان شاه‌پسند آفریقای‌جنوبی(Mangroves) دیده می‌شود. جنگل‌های کوچک‌تری نیز در این کشور وجود دارد که به جنگل‌های کوهستانی مشهورند. همچنین انواع درخت‌های غیربومی و وارداتی مانند کاج و اکالیپتوس در این کشور فراوان است. در چهار دهه اخیر، مناطق بزرگی از زیستگاه‌های طبیعی این کشور بر اثر افزایش جمعیت و الگوهای توسعه نامنظم و جنگل‌زدایی قرن نوزدهم، از بین رفته‌است.

در ‌حال‌ حاضر، درختان جنگلی آفریقای‌جنوبی مانند درخت زرد حقیقی(Real Yellowwood) یا پودوکارپوس لاتی‌فولس (Podocarpus Latifolius)، استنیک وود(Stinkwood) یا اوکاتیابولاتا (Ocotea Bullata) و درختِ آهن سیاه(Black Ironwood) یا اولیالاری فولیا(Olea Laurifolia) تحت محافظت دولت هستند.

همچنین درختانِ کاجِ جوزدار اروپا و آمریکای‌شمالی برای تولید الوار و خمیر چوب در این کشور کاشته شده‌اند.

 

حیوانات

پستانداران بی‌شماری از جمله شیر، پلنگ، کرگدن سفید، بزکوهی آبی(Blue Wildebeest)، کودو(Kudu)، ایمپالا(Impala)، کفتار، اسبآبی و زرافه، در بوش‌ولد یافت می‌شود.

پارک ملی کروگر(Kruger) ملّی و منطقه حفاظت شده مالامالا(Mala Mala Reserve) در شمال‌شرقی بوش‌ولد و زیستگاه واتربرگ(Waterberg) در شمالِ آن، زیستگاه این جانوران در منطقه محسوب می‌شوند. پیش‌بینی می‌شود تغییرات آب‌و‌هوایی، گرما و بی‌آبی قابل‌توجهی را در این منطق نیمه‌خشک ایجاد کند و رویدادهای آب‌و‌هوایی مانند موج‌های هوای گرم، طوفان و خشکسالی در این منطقه شدت و فراوانی بیشتری یابد.

آفریقای‌جنوبی، گونه‌های بومی بسیاری دارد که از میان آنها خرگوش رودخانه‌ای(Riverine Rabbit) یا بونولاگس مونتی کولاریس(Bunolagus Monticullaris) در کارو(Karoo) به‌شدت در معرض خطر است.

پستانداران بزرگ متعددی از جمله شیر، فیل، گورخر، پلنگ، میمون، عنتر دُم‌کوتاه، اسبآبی، کرگدن و بز کوهی، حیواناتِ بومی آفریقای‌جنوبی هستند. اغلب این حیوانات تنها در مناطق خاصی یافت می‌شوند. بیشتر قسمت‌های پارک ملی کروگر، از اوایل سالِ 1898 به منطقه حفاظت‌شده تبدیل گشتند. این منطقه با مساحت 19،485کیلومترمربع در طول خط مرزی موزامبیک قرار دارد. پارک ملی کروگر تقریباً شامل همه گونه‌های بومی حیات وحش بوده و به‌ویژه به‌علت وجود کرگدن سیاه کوچک در آن، مشهور است. از دیگر مناطقِ مهمِ حفاظت‌شده در این کشور می‌توان به نمونه‌های زیر اشاره کرد:

پارک کالاگادی ترانسفرانتیر(Kalagadi Transfrontier Park) (مشترک با بوتسوانا) در شمال‌غربی، پارک ملی آدوالفنت(Addo Elephant) در نزدیکی پورت‌الیزابت و پارک ملی کوه گورخر(Mountain Zebra) در نزدیکی کرادوک(Cradock). همچنین پرندگان بسیاری در این کشور وجود دارد که از نوع بزرگ‌تر آن می‌توان به شترمرغ، نوعی کبک به نام دراج(Francolin)، بلدرچین، مرغ گینه‌ای(Guinea Fowl) و باقرقره(Grouse) اشاره کرد. مار هم در اکثر مناطق کشور وجود دارد.

 

مناطق حفاظت‌‌شده آفریقای‌جنوبی

هر منطقه جغرافیایی حفاظت‌شده استفاده خاصی دارد. بیشتر آن‌ها به‌منظور نگهداری و حفاظت از گیاهان و جانوران ایجاد شده‌اند؛ از جمله: پارک صلح(Peace) یا مناطق حفاظت‌شده بین‌المللی، پارک‌های ملی و باغ‌های گیاه‌شناسی ملی.

سازمان پارک‌های ملّی آفریقای جنوبی(South African National Parks) (SANPark) پارک‌های ملّی کشور را اداره می‌کنند. بسیاری از پارک‌های ملی به پارک صلح تبدیل شده‌ و نامشان تغییر یافته‌است. به‌تازگی پارک‌های خصوصی هم در نگهداری وحفاظت از طبیعت تأثیر بسیاری داشته‌اند.

همچنین بعضی از مناطق به‌دلیل ارزش و اهمیت تاریخی، فرهنگی یا مکان‌های علمی‌شان حفاظت شده‌اند. اطلاعات بیشتر درباره این مناطق را می‌توان در فهرست مکان‌های میراث جهانی آفریقای‌جنوبی یافت.

 

رودهای آفریقای‌جنوبی

اورنج (Orange)

لیمپوپو (Limpopo)

وال (Vaal)

         

بلندترین کوه‌های آفریقای‌جنوبی

نیسوتی (Njesuthi)

کدکین پیک (Cathkin Peak)

کمپازبرگ (Kompassberg)

ایمپاتی (Impati)

تیبل/تافلبرگ (Table/Tafelberg)

 

منبع: سایت گردشگری سفر پارسی

https://parsitrip.com