جغرافیای انسانی آفریقای جنوبی (بخش نخست)

  • کد خبر: 1929
  • منبع خبر: سایت گردشگری سفر پارسی

خلاصه آفریقای‌جنوبی تعداد نسبتاً زیادی مهاجر دارد که بیشتر آنها سفید‌پوست هستند. کشورهایی که طی سال‌های اخیر بالاترین میزان مهاجر را به آفریقای‌جنوبی داشتند، عبارتند از: انگلستان، استرالیا، آمریکا، کانادا و نیوزیلند.


جغرافیای انسانی آفریقای جنوبی

جمعیت

جمعیت آفریقای‌جنوبی در سال 2017 حدود 55.436.360 نفر تخمین زده شده‌است؛ در همین سال، جمعیت ایران برابر با 80.945.718 نفر بود. میزان رشد جمعیت کشور آفریقای‌جنوبی در سال 2015 حدود 1.08 درصد گزارش شده‌است. میزان امید به زندگی در این کشور در سال 2015 در زنان 59.11 سال و در مردان 54.85 سال است. پایین بودن امید به زندگی در این کور به دلیلی بیماری ایدز است.

 

تراکم جمعیت

تراکم جمعیت در آفریقای‌جنوبی در سال 2017 حدود 46 نفر در هر کیلومترمربع بود که این تراکم در مناطق مختلف کشور متفاوت است. تراکم جمعیت در ایران 50 نفر در هر کیلومترمربع است.

 

مهاجرت

آفریقای‌جنوبی تعداد نسبتاً زیادی مهاجر دارد که بیشترآنها سفید‌پوست هستند. کشورهایی که طی سال‌های اخیر بالاترین میزان مهاجر را به آفریقای‌جنوبی داشتند، عبارتند از: انگلستان، استرالیا، آمریکا، کانادا و نیوزیلند.

برداشت عمومی مهاجران طبقه متوسط و مرفه از آفریقای‌جنوبی این است که این کشور از استانداردهای مناسب زندگی برخوردار است؛ جایی است که مهاجران در آن قدرتِ خریدِ بیشتری نسبت به وطن خود دارند و علاوه‌بر این، در کشورِ بسیار زیبایی ساکن هستند. گزارش تجربی دانشجویان(HSBC) در سال 2009، آفریقای‌جنوبی را به‌عنوان ششمین کشور برتر از نظر تجربه جدید ثبت کرده‌است.

بااین‌حال، در این کشور مردمان طبقه‌های کم‌رفاه جامعه، وضعیت مطلوبی ندارند. اگرچه آفریقای‌جنوبی فرصت‌های بیشتری را برای آنها ارائه می‌کند، اما اثری از استاندارد مناسب زندگی برای آنها نیست. آفریقایی‌ها سطح زندگی متوسطی دارند و قربانی اشتباه‌های  بسیاری در طول تاریخ شده‌اند. از سال 2008 ترس از بیگانگان در این کشور رواج پیدا کرده‌است،  بااین‌وجود مهاجران دیدگاه مثبتی نسبت به این کشور دارند.

 

پرچم

پرچم کنونی آفریقای جنوبی، در آغاز انتخابات عمومی در تاریخ 27آوریل1994، به تصویب رسید و جایگزین پرچم قبلی شد که از سال 1928میلادی استفاده می‌شد.فردریک گوردون براونول(Fredrick Gordon Browneli)، این پرچم را به‌صورت نمادی برای نشان‌دادن دموکراسی جدید، انتخاب و طراحی کرد. وی پرچم کشور نامیبیا را نیز طراحی کرده‌است. پرچم، دو نوار مساوی به رنگ‌های قرمز(در بالا) و آبی(در پایین) دارد و یک نوار سبز رنگ به شکل(Y) افقی آنها را از هم جدا کرده‌است. در دو طرف علامت(Y) شکل وسط پرچم، نوارهای باریک سفید قرار گرفته و داخل دو شاخه حرف(Y)، مثلثی مشکی قرار دارد که توسط نوار باریک زردرنگی از قسمت سبز جدا شده‌است.

طبق اطلاعات دولت آفریقای‌جنوبی، پرچم این کشور خلاصه‌ای از عناصرِ اصلی پرچم تاریخی آن است؛ اگر‌چه ممکن است مردم مختلف، این پرچم را سمبلی از نژاد یا ترکیب نژادی خاصی قلمداد کنند، اما این پرچم نمادی همگانی است و به هیچ نژاد خاصی اشاره ندارد. شکل(Y) می‌تواند به‌عنوان نماد همگرایی و یکرنگی بین عناصر گوناگون جامعه آفریقای‌جنوبی تفسیر شود.

 

زبان و خط

تا پایان آپارتاید در سال 1994، تنها زبان انگلیسی و آفریقایی، زبان‌های رسمی به‌شمار می‌رفتند. قانون اساسی سال 1994، یازده زبان آفریقایی را به لیست زبان‌های رسمی شناخته‌شده اضافه کرد. این زبان‌ها عبارتند از: سیسوتو(Sesotho)، سیسوتو سا لبوا(Sesotho Sa Leboa)، کوسا، زولو، سوتوشمالی (North Sotho)، سوتوجنوبی(South Sotho)، تسوانا(Tswana)، ندیبل(Ndebele)، سیسواتی (Siswati)، وندا(Venda) و تسونگا(Tsonga).

بعضی از این زبان‌های آفریقایی دوسویه فهمیده می‌شوند و بیشتر سیاه‌پوستان علاوه بر انگلیسی و آفریقایی می‌توانند به بیش از دو زبان از این زبان‌ها صحبت کنند. این یازده زبان، در مجموع، زبانِ اصلی 98درصد از مردمان آفریقای‌جنوبی را تشکیل می‌دهند. زبان آفریقایی، زبانِ غالبِ جامعه محسوب می‌شود، درحالی‌که در بیشتر دانشگاه‌ها و مدرسه‌ها، زبان انگلیسی را به‌عنوان زبان آموزشی استفاده می‌کنند. آفریقایی‌ها برای زبانشان ارزش بسیاری قائل هستند و تلاش می‌کنند زبانشان را به زبان آموزشی کشور نزدیک و در مقابل هر تهدید زبانی حفظ کنند.

 

مذهب

مذهب نقش مهمی در زندگی بیشتر مردم آفریقای‌جنوبی، لسوتو و سوازیلند دارد. مسیحیت در این کشورها، مذهب اصلی محسوب می‌شود. حدود 92درصد مردم آفریقای‌جنوبی و حدود 80درصد مردم لسوتو و حدود 60درصد از مردم سوازیلند، مسیحی هستند. مسلمانان و هندوها، هر کدام دو درصد از جمعیت آفریقای‌جنوبی را تشکیل می‌دهند. چهاردرصد باقی‌مانده هم پیرو مذاهبِ دیگر هستند. بسیاری از مردم ادعا می‌کنند که مذهب سنتی آفریقا براساس فرهنگی قوی و برطبق آئین‌های متفاوت گروه‌های قومی است. آنها معمولا موجود برتر را به رسمیت می‌شناسند، اما به نیروی اجدادشان ایمان بیشتری دارند، برای همین به کنترل قدرت ارواح اعتقاد دارند.

بیش از چهارهزار کلیسای مستقل آفریقایی در این کشور وجود دارد و حتی برخی از آنها ادعا می‌کنند که هزاران پیرو دارند. برخی آفریقایی‌ها با سه کلیسای بازسازی‌شده هلندی مرتبط هستند که کلیسای نیدردوایت گیریفورنیرد کرک(Nederduitse Gereforneerde kerk) (نام آفریقایی برای کلیسای بازسازی‌شده هلند)، یکی از بزرگ‌ترین آنهاست. دیگر مذاهب مسیحی شامل کاتولیک‌های روم، متدیست، آنجلیکایی(Anglican)، پروتستان و پرسبیتریان(Presbyterian) می‌شود. در اواخر قرن بیستم تعدادی کلیسای مسیحی(جنبش مسیحیان وابسته به فرقه‌های مذهبی) مانند کلیسای رهما(Rhema) در شهر ریندبرگ(Randburg)و استان گوتنگ(Gauteng) ساخته شد.

 

اسلام

در سال‌های اخیر، اسلام در بین مردم رنگین‌پوست گسترش پیدا کرده‌است. بنابه گفته ناظر علمی دین مسیحیت، بزرگ‌ترین دلیل برای افزایش گرایش به اسلام، پناه‌بردن به این مذهب از دست روابط جنسی غیرمتعارف، ایدز، اعتیاد به الکل و خشونت خانگی بوده که در شهرستان‌های سیاه‌پوست‌نشین بسیار شایع است. بیشترین آمار تغییر دین و گرایش به اسلام در شهر‌های سیاه‌پوست‌نشین دیده می‌شود. تاجایی‌که طی سیزده سال، یعنی از سال 1991 تا سال 2004، پیروانِ دین اسلام در آفریقای‌جنوبی، شش برابر شده‌اند.

گرچه سازمان‌هایی نظیر مرکز بین‌المللی تبلیغات اسلامی(Islamic Propagation Centre International(IPCI))، جنبش اسلامی آفریقای‌جنوبی(The Islamic Dawah Movement of South Africa)، آژانس مسلمانان آفریقا(Africa muslim agency) مشتاق گسترش اسلام در منطقه هستند، سازمان‌های اجتماعی دیگری مانند میمسا(MYMSA) و ندای اسلام(Call of Islam)، روش‌های دیگری را برای ورود اسلام به بافت اجتماعی آفریقای‌جنوبی برای ایجاد حضور آشکار مسلمانان مطرح می‌کنند.

بیشتر مسلمانان آفریقای‌جنوبی، سنی و تنها تعداد کمی از آنها شیعه هستند. سازمان‌هایی نظیر جمعیت العلما(Jamiat ul-ulama) از ترانسوال(Transwaal)، مسلمانان شورای قضایی(Muslim Judicial Council)، جامعه مسلمانان نپالی(Jamaa Napati Muslims) و جنبش جوانان مسلمان آفریقای‌جنوبی (Muslim Youth Movement) از حمایت مالی و معنوی جامعه مسلمانان برای فعالیت‌های اجتماعی خود بهره‌مند هستند.

در گذشته، انجمن دانشجویان مسلمان آفریقای‌جنوبی(Muslim Students Association of South Africa) در بیشتر دانشگاه‌ها شعبه داشته‌اند. امروزه این انجمن کم‌کارتر شده و قدرت فعالیت‌های دانشجویی خود را از دست داده‌است؛ لذا جوامع اسلامی مستقل یا وابسته به سازمان‌های اسلامی خارج از این موسسات، جایگزین آنها شده‌اند. به‌تازگی، انجمن دانشجویان مسلمان آفریقایی، فعالیت خود را مجدداً آغاز کرده است و برای اولین بار در ده سال گذشته، اولین کنفرانسِ ملّیِ انجمن دانشجویانِ مسلمانِ آفریقای‌جنوبی در ژانویه 2004 در دوربان برگزار شد. نمایندگان انجمن از سرتاسر کشور در این کنفرانس شرکت کردند.

یکی دیگر از این سازمان‌های مهم، انجمن قضائی مسلمانان است. یکی از فعالیت‌های مهم این سازمان صدور گواهی برای غذاهای حلال است. شورای حج عمره آفریقای‌جنوبی(SAHUC)، ‌هم نیازهای زائران آفریقای‌جنوبی را برآورده می‌کند و هم مسئولیت هماهنگی و صدور مجوز حج را برعهده دارد.

 

فرهنگ و آداب و رسوم

در آفریقای جنوبی، به‌دلیل تنوع قومی، انواع مختلفی از احوال‌پرسی وجود دارد. انگلیسی‌زبان‌ها از(Hello, Good morning) استفاده می‌کنند و بیشتر مردم کشور این جمله را درک می‌کنند. افراد زولو و سوازی با کلمۀ(Sakubona) که به معنی «می‌بینمتان» است، ولی از آن به‌جای سلام استفاده می‌شود، با یکدیگر خوش‌آمد‌گویی می‌کنند. (Kunjani) به معنی حال شما چطور است؟، پاسخ پذیرفته‌شده‌ای برای (Sakubona) است. (Yebo)، به معنی بله است و پاسخی معمول برای(Kunjani) و(Sakubona) می‌باشد.

همه مردم آفریقای‌جنوبی، زمان خوش‌آمد‌گویی، با یکدیگر دست می‌دهند. بیشتر مردم مناطق روستایی در هنگام دست‌دادن، از هر دو دست استفاده می‌کنند. سیاه‌پوستان، در بعضی مواقع، با نوعی دست‌دادن پیچیده خوش‌آمدگویی می‌کنند که شامل به‌هم پیوستن انگشتان کوچک و بعد بستن مشت و دوباره به‌هم پیوستن انگشتان کوچک می‌باشد. در اغلب گروه‌های قومی، دوستان و خویشاوندان، یکدیگر را در آغوش می‌گیرند.

معمولاً استفاده از نام کوچک برای غریبه‌ها یا افراد مسن، بی‌ادبی قلمداد می‌شود. برای بزرگسالان از عنوان‌ استفاده می‌شود؛ مگر این‌که روابط بسیار نزدیک باشد. به مرد بزرگسال، سیاه‌پوست(پدر) گفته می‌شود که در زبان‌های مختلف به آن تاتا(Tata)، ناتات(Natate) و بابا(Baba) می‌گویند.

دید و بازدیدها درصورت‌امکان، با برنامه‌ریزی قبلی انجام می‌شوند، اما دیدار‌های بی‌برنامه نیز در بین دوستان و بستگان، متداول است. عموماً از مهمانانی که برای صرف شام دعوت می‌شوند، انتظار نمی‌رود که با خود هدیه بیاورند، اما درصورت آوردن، هدیه پذیرفته می‌شود. آداب و رسوم و مقررات خانه از گروهی به گروه دیگر متفاوت است.

مراسم عروسی در این کشور، رویداد بسیار مهمی محسوب می‌شود. در این مراسم، معمولاً تعداد زیادی از مردم به خیابان‌ها آمده و به رقص و پایکوبی می‌پردازند. دعوت از رهگذران و مسافران برای شرکت در جشن و پایکوبی امری عادی محسوب می‌شود.

تشییع جنازه هم یکی از متداول‌ترین مراسم محسوب می‌شود. همچنین در روزهای آخر هفته قبرستان‌ها مملو از عزاداران و خانواده‌های درگذشتگان است.

زنان آفریقای‌جنوبی در تاریخ این کشور، نقش مؤثری داشته‌اند. زنان در پارلمان کنونی آفریقای‌جنوبی حضور پررنگی دارند. حدود یک سوم نمایندگان پارلمان و نیز یک سوم وزرای دولت را زنان تشکیل می‌دهند؛ همچنین حقوق زنان در قانون اساسی تضمین شده‌است.

مردم آفریقای جنوبی از سطح رفاه یکسانی در زندگی برخوردار نیستند؛ در نتیجه ارائه تصویری یکپارچه از زندگی روزمره مردم کاری دشوار است. بسیاری از مردم طبقه متوسط و ثروتمند در خانه‌های بسیار بزرگ و مجهز زندگی کرده و اوقات فراغت خود را در مراکز خرید صرف می‌کنند. با بازدید از یک مرکز خرید بسیار شیک، می‌توان مردمی را مشاهده کرد که در هوای آزاد زیر چترهای کافه‌ها، درحال صرف غذا می‌باشند، درحالی‌که گاردهایی برای حفاظت در پیاده‌روها و فروشگاه‌ها به گشت‌زنی می‌پردازند.

اما زندگی میلیون‌ها تن از مردم آفریقای‌جنوبی و مهاجرانی که از کشورهای همسایه به این کشور می‌آیند، بسیار متفاوت است؛ این افراد در فقر کامل زندگی خود را سپری می‌کنند. خانواده‌های پرجمعیت در خانه‌های حلبی زندگی می‌کنند. آب آشامیدنی تمیز، در بعضی از نواحی بسیار کمیاب است و امکانات بهداشتی به‌طور یکسان در دسترس همگان قرار ندارد.

درحال‌حاضر هزاران خانوار در آفریقای‌جنوبی، لسوتو و سوازلند وجود دارند که سرپرست آنها کودکانی می‌باشند که والدینشان در اثر ایدز مرده‌اند. گاهی اوقات، فقط کودکانی که قبل از ابتلای والدینشان به ایدز متولد شده‌اند، تنها بازماندگان یک خانواده هستند. تعداد زیادی از پدربزرگ‌ها و مادربزرگ‌هایی که فرزندان خود را به‌دلیل ابتلا به ایدز از دست داده‌اند یا به ایدز مبتلا هستند، از نوه‌های خود مراقبت می‌کنند.

این بیماری در آفریقای‌جنوبی و برخی دیگر از کشورهای آفریقایی بسیار متداول است؛ بنابراین رعایت احتیاط برای گردشگران ضروری است. بسیاری از مردم از پذیرش آن‌که یکی از بستگان آنها در اثر ابتلا به ایدز جان خود را از دست داده، احساس شرم می‌کنند و معمولا اعضای خانواده این‌طور وانمود می‌کنند که عزیز آنها در اثر بیماری سل یا آنفلوانزا جان خود را از دست داده‌‌است

 

مناسبت‌ها و رویدادها

فهرست تعطیلات عمومی در آفریقای‌جنوبی

سال نو(New Year's Day): اول ژانویه

روز حقوق بشر(Human Rights Day): بیست‌و‌یکم مارس

جمعه خوب(Good Friday): جمعه قبل از یکشنبه عید پاک

روز خانواده(Family Day): دوشنبه بعد از یکشنبه عید پاک

روز آزادی(Freedom Day): بیست‌و‌هفتم آوریل

روز کارگر(Workers' Day): اول مه

روز جوانان(Youth Day): شانزدهم جون

روز ملی زن(National Women's Day): نهم اگوست

روز میراث(Heritage Day): بیست‌و‌چهارم سپتامبر

روز آشتی(Day of Reconciliation): شانزدهم دسامبر

روز کریسمس(Christmas Day): بیست‌و‌پنجم دسامبر

روز حسن نیت(Day of Goodwill): بیست‌و‌ششم دسامبر

طبق قانون تعطیلات عمومی، هر زمان که روز تعطیل عمومی با یکشنبه مصادف شود، دوشنبه بعد از آن نیز تعطیل خواهد بود.

 

خوراک

رژیم غذایی مردم آفریقای‌جنوبی بسیار متنوع است. به‌طورکلی رژیم غذایی شامل گوشت گاو، گوشت گوسفند، انواع سبزیجات، غلات، حبوبات، برنج و سیب‌زمینی می‌شود. چای و قهوه و نوشابه‌های غیرالکلی، نوشیدنی‌های رایج هستند. بیشتر ساکنان آفریقای‌جنوبی به‌ویژه در مناطق روستایی آرد بلغور یا پاپ می‌خورند. این غذا فرنی آرد ذرت است و گاهی با گوشت و سبزیجات پخت می‌شود. وعده اصلی معمولا غذای شب است. کباب غذای متداول آخر هفته بوده و معمولا ترکیبی از گوشت گاو و گوشت خوک و سوسیس است. میوه تازه و سبزیجات، فراوان است و اغلب کشاورزان در دکه‌های کنار جاده آنها را می‌فروشند. هندی‌ها و غذاهایشان روی این کشور تاثیر فراوانی گذاشته‌اند، تا حدی که بسیاری از غذاهای هندی جزو غذاهای رایج مردم آفریقای‌جنوبی شده‌است. به‌عنوان مثال، کاری، غذایی است که در اکثر نقاط این کشور پخته می‌شود.

هر گروه قومی آداب و رسوم غذاخوردن و آداب معاشرت خاص خود را دارد. مردم در مناطق شهری بیشتر تمایل به پیروی از الگوهای غربی دارند. در مناطق روستایی مردم اغلب با قاشق غذا می‌خورند و از کارد و چنگال، در عروسی‌ها و میهمانی‌ها استفاده می‌شود.

چند نمونه از غذاهای مشهور این کشور شامل:

کونفیت(Konfyt): نوعی مربای آفریقایی است که برای تهیه آن میوه‌هایی مانند زردآلو، توت‌فرنگی، پرتقال، لیمو، هندوانه، هلو و غیره را با شکر جوشانده و اغلب به آن زنجبیل اضافه می‌کنند تا طعم آن بهتر شود.

ماگو(Mageu): این نوشیدنی سنتی و غیرالکلی آفریقای‌جنوبی است. این نوشیدنی از ذرت به‌دست آمده و در اغلب خانه‌ها تولید می‌شود. طعم اصلی آن اسید لاکتیکی است که در طی فرآیند تخمیر به‌دست می‌آید. نمونه‌های تجاری این محصول، طعم‌دار نیز هستند.

میلک‌تارت(Melktert): نوعی دسر سنتی در آفریقای‌جنوبی است. این شیرینی تقریباً مشابه با تارت است و اغلب بر روی سطح آن دارچین پاشیده می‌شود. در تهیه این دسر از شیر، آرد، شکر و تخم‌مرغ استفاده می‌شود.

ماهی اسنوک(Snoek): نوعی اردک‌ماهی است که آن را یا به‌صورت آب‌پز، کبابی یا دودی می‌پزند. به‌طور سنتی این غذا را با کوریل‌کونفیت(Korrelkofnyt) می‌خورند که نوعی مربا با انگورهای شیرین است و مکمل طعم شوری ماهی اسنوک است؛ همچنین اسنواسمور(Snoeksmoor) هم ترکیبی تند و خوش‌مزه از پیاز سرخ شده، سیب‌زمینی، تکه‌های سرخ‌شده ماهی اسنوک و گاهی تکه‌های گوجه‌فرنگی است و معمولا با تارت ترش(Tart Chuntney) و برنج سرو می‌شود.

 

پوشاک

لباس سنتی مردم آفریقای‌جنوبی در قبایل مختلف متفاوت است. در اینجا به چند لباس قومی اشاره می‌کنیم.

زولو(Zulu): احتمالا شناخته‌شده‌ترین مردم این کشور، همین قبیله است. زنان و دختران آنها لباس‌های رنگی می‌پوشند. زنان مجرد نوارهای ازینک(Izinicu) را دور کمر، مچ پا و زانویشان می‌بندند. زنان متاهل هم کلاه‌های ایسیچولو(Isicholo) و شال‌های ایبهاوی(Ibhayi) بر سر می‌کنند. مردان این قبیله هم بنا به وضعیت تاهلشان، لباس‌هایی از پوست حیوانات مختلف بر تن می‌کنند.

کوسا(Xhosa): لباس این قبیله بیانگر سنت‌های آنان است. پوشاک زنان قبیله نیز بیانگر موقعیت اجتماعی آنان است، در لباس آنها، مهره‌های چوبی بسیار به‌کار می‌رود. این مهره‌ها روی کیسه‌های تنباکو هم دوخته می‌شوند و زنان متاهل دارای فرزند پسر، این کیسه‌ها را با خود به‌‌همراه دارند. لباس مردان هم پارچه‌هایی رنگی است. مردان سوارکار، کلاه مخروطی‌شکل متمایزی می‌پوشند.

وندا(Venda): مردم وندا مراسم ویژه‌ای به نام دعای باران دارند. در این مراسم مردان رقص باران انجام می‌شود. آنها دامنی از علف پوشیده و نوارهایی از پر را به دور پا و بازویشان می‌بندند. زنان قبیله هم در رقص سنتی‌شان پر و پوست حیوانات می‌پوشند.

 

ادبیات

آفریقای‌جنوبی از تاریخ ادبیات بسیار غنی برخوردار است. نویسندگان سیاه‌پوست این کشور از تمام زبان‌های مرسوم آن، ازجمله سیسوتو، زولو، کوسا، انگلیسی وآفریقایی بهره می‌گیرند.

بعد از ورود مهاجران سفید‌پوست، سیاه‌پوستانی که در اواخر قرن 19 به‌همراه هیأت‌های اعزامی به مدرسه‌ها و دانشگاه‌ها، به این کشور آمدند، موضوعات رایج در آفریقا را به زبان انگلیسی نوشتند. آفریقایی‌های سفید‌پوست، نیز ادبیات آفریقای‌جنوبی را به زبان انگلیسی نوشتند. این کار با داستان مزرعه آفریقایی(The Story of an African Farm) به قلم خانم اولیور اسچرینیر(Olive Schreiner) (1855تا1920) آغاز شد. این کتاب، رمان زنانه‌ای است درباره دختر جوانی که در آفریقای‌جنوبی بزرگ شده بود. این اولین داستانی است که در آفریقای‌جنوبی به چاپ رسید.

برخی از نویسندگان سیاه‌پوست آفریقای‌جنوبی، مبلّغ مذهبی‌اند، از جمله سلیمان ایشکیشو پلاتجی (Solomon Tshekisho Plaatje) (1876تا1932)؛ وی که اولین دفتردار کنگره ملی آفریقا نیز بود، داستانی تاریخی به نام مهودی(Mhudi) نوشت که در سال 1930 چاپ شد. این داستان، یکی از اولین کتاب‌های منتشر شده به زبان انگلیسی بود که یک سیاه‌پوست آفریقای‌جنوبی آن را نوشت.

در سال 1948 ادبیات آفریقای‌جنوبی با فروش بی‌نظیر کتاب گریه کن، کشور محبوب(Cry, the Beloved Country) نوشته آلن پاتون(Alan Paton) (1903تا1988) در سطح بین‌المللی به شهرت جهانی رسید. این داستانِ غزل‌وار بسیار زیبا که درباره یک کشیش سیاه‌پوست است که برای یافتن پسرش به ژوهانسبورگ می‌رود. این کتاب همچنان یکی از معروف‌ترین کتاب‌های آفریقای‌جنوبی است. دیگر کتاب‌های وی به بررسی روح آفریقایی‌های افریکانی‌زبان و بی‌رحمی آپارتاید می‌پردازد.

در طی دهه 1950، مجله درام(Drum) مبنای هجونامه‌ها، داستان‌ها و نظریات جالب توجه شد و به‌عنوان سخنگوی اصلی ضدآپارتایدی مورد توجه قرار گرفت. این مجله در مورد فرهنگ سیاه‌پوستان اطلاعات جالبی در اختیار خوانندگان قرار می‌داد. همچنین داستان‌هایی منتشر می‌کرد دربارۀ افرادی که تلاش می‌کردند با وجود ظلم و ستم در این کشور زندگی کنند.

روزنامه‌نگاران و نویسندگان مشهوری در این مجله مشغول به‌کار بوده‌اند؛ ازجمله نویسنده داستان‌های کوتاهِ کن تمبا(Can Themba) (1924تا1968) و روزنامه‌نگاری به نام موسی کیسی موتسیسی(Moses ‘Casey’ Motsisi) (1932تا 1977). ادبیات مقاومت هم بعد از قتل عام شارپویل(Sharpeville) در سال 1960 و قیام سُوِتو در سال 1976، به‌وضوح در شعر و نثر، نویسندگانی ازجمله موتهوبی موتلواتسی(Mothobi Mutloatse) و میریم تلیلی(Miriam Tlali) (1933) شکوفا شد. میریم، اولین زن سیاه‌پوستی بود که رمانش را در آفریقای‌جنوبی به چاپ رساند و اولین کسی بود که درباره سوتو نوشت.

در دهه 1970 شاعران سیاه‌پوست بسیاری به شهرت رسیدند؛ ازجمله مونگین والی سروت(Mongane Wally Serote) که یکی از فعالان مبارزات آزادی‌خواهانه نیز بود. آثار او از جمله شعر حماسی «هیچ نوزادی نباید بگرید»(No Baby Must Weep) نقطه مشترک تمام افرادی محسوب می‌شد که در دوران آپارتاید زندگی می‌کردند. این اثر، در زندگی مردم سیاه‌پوست آفریقای‌جنوبی که درظلم و ستم این دوران می‌زیستند، بینش‌ها و انگیزه‌های جدیدی ایجاد کرد.

آثار جان مکسول کوتزی(John Maxwell (JM) Coetzee) نیز در دهه 1970 انتشار یافت. وی تا دو دهه بعد به شهرت بین‌المللی رسید. کوتزی به‌خاطر نوشتن رمان «رسوایی» که در آن به واقعیت‌های اجتماعی دشوار و پیچیده آفریقای‌جنوبی پرداخته شد، دومین جایزه ادبی خود را دریافت کرد. وی همچنین در سال 2003، جایزه  نوبل ادبیات را دریافت کرد.

اولین کتاب‌های نادین گوردیمر(Nadine Gordimer) (1923) و کتاب تحسین‌برانگیز مهمان افتخاری (A Guest of Honour) (1970) هم در این دهه به چاپ رسیدند. اولین جایزه نوبل آفریقای‌جنوبی در زمینه ادبیات در سال 1991 به این نویسنده زن اهدا گردید. معروف‌ترین رمان او به نام افراد جولی(July’s People) (1981) پیش از پایان آپارتاید نوشته شده و در آن چگونگی پایان آپارتاید پیش‌بینی شده‌است.

از سایر نویسندگان معاصر مشهور این کشور می‌توان به افراد زیر اشاره کرد:

بریتن بریتنباخ(Breyten Breytenbach) (1939): بریتن بریتنباخ، شاعر و رمان‌نویسِ معروفِ آفریقای جنوبی است. وی در سال 1960 به فرانسه رفت و در آنجا با زنی فرانسوی ازدواج کرد؛ به‌همین‌دلیل و طبق قانون منع ازدواج بین نژادها(1949) مجرم شناخته شد و حق برگشت به آفریقای‌جنوبی از وی سلب شد.

آندره برینک(Andre Brink) (1935): آندره برینک، اولین نویسنده افریکانی زبانی بود که دولت آپارتاید، نوشتن او را ممنوع کرد. رمان کلاسیک او به نام یک فصل سفید خشک(A Dry White Season)، تلاش‌های فرد سفیدپوست تنهایی را در آفریقای‌جنوبی نشان می‌دهد که حقایقی را درباره قتل دوست سیاه‌پوست خود به‌وسیله پلیس،کشف می‌کند. علاوه‌بر این، کتاب‌های حقوق دلخواه (The Rights of Desire) در سال 2001 و رمان‌های سه‌گانه زندگی دیگران(The Other Lives) در سال 2008 از این نویسنده منتشر شده‌است.

زاکس مدا(Zakes Mda) (1948): مدا، یکی از معروف‌ترین نویسندگان معاصر است که جوایز ادبی بسیاری را در انگلیس و آفریقای‌جنوبی دریافت کرده‌‌است. وی با انتشار کتاب راه‌های مردن(Ways of Dying) در سال 1995 به تحول موفقیت‌آمیزی دست یافت و از یک شاعر و نمایشنامه‌نویس به یک رمان‌نویس معروف تبدیل شد.

فاسوین مپ(Phaswane Mpe) (1970تا2004): اثر مشهور این نویسنده به‌نام به تپه ما خوش‌آمدی (Welcome to our Hillbrow) (2001) درباره زندگی در مرکز شهر ژوهانسبورگ و موضوعاتی مانند ترس از بیگانه و ایدز است فاسوین، در سال 2004 در 34سالگی دار فانی را وداع گفت.

 

معماری

معماری آفریقا بیانگر شرایط خاص آب‌و‌هوایی و وضعیت فرهنگی و اقتصادی آن می‌باشد. قدیمی‌ترین ساختمان آفریقای‌جنوبی، قلعه گودهوپ(Good Hope) در کیپ‌تاون است. این بنا در قرن هفدهم و به سبک هلندی ساخته شد. به‌طورکلی کیپ‌تاون به‌علت ساختمان‌های هلندی‌اش مشهور است. سبک هلندی به‌تدریج تحت تاثیر معماری بریتانیایی قرار گرفت و سبک انگلیسی برای ساختمان‌های عمومی و سبک‌های نئوکلاسیک و گوتیک(Gothic Revival) برای کلیساها متداول شد. دوره ویکتوریا با تنوع زیادی از سبک‌ها و تاثیرات آنها مشخص است. معماری مدرن آفریقای‌جنوبی هم ترکیبی از معماری غربی و سنتی است.

در میان معروف‌ترین بنا‌های سنتی آفریقای‌جنوبی، کلبه‌های کندویی‌شکل قرار دارند که در سراسر ناحیه، ازجمله سوازیلند و نواحی روستایی کوازولوناتال به چشم می‌خورند. در این بناها، گنبدی از تیرهای چوبی ساخته می‌شود و سپس با حصیرهای چمنی پوشیده می‌شود و به‌این‌صورت، سقف‌های شالی‌پوش ایجاد می‌شود. خانه‌های رعیتی معروف در زولو متشکل از این نوع خانه‌ها هستند که به‌صورت مدور در کنار هم قرار گرفته و در میان آنها محوطه گله وجود داشته و حصار سنگی یا بوته‌ای هم به دور آنها کشیده شده‌است. از قدیم، کلبه‌ها بر روی یک شیب، در جهت شرق قرار داده می‌شدند و اقامتگاه اصلی، در مرتفع‌ترین نقطه قرار داده می‌شد.

کلبه‌های کندویی‌شکل در نواحی کوسا نیز به چشم می‌خورند. خانه‌های مسکونی متداول‌تر، کلبه‌های دارای سقف شالی‌پوش مدور، با دیوارهای راست هستند که در نواحی روستایی کیپ‌شرقی می‌توان آنها را مشاهده کرد. کلبه‌های واقع در کوسا به‌جای آنکه مانند کلبه‌های نواحی زولو با آرایش منظمی ساخته شده باشند، معمولا در دامنه تپه‌ها پراکنده هستند.

خانه‌های ندیبل(Ndebele) با نقاشی‌های بسیار ماهرانه و سنتی جلب توجه می‌کند. در نمای خارجی آنها، نقش‌های هندسی رنگارنگ و تصاویر استادانه‌ای، از هواپیما گرفته تا خانه‌های دو طبقه و لامپ‌های خیابان‌ها نشان داده شده‌است.

خانه‌های باسوتو با رنگ‌های روشن نقاشی می‌شوند و دارای اشکال هندسی هستند. معمولا نقاشی‌های روی دیوارها آنها نمادین می‌باشد که به لیتما(Litema) معروف است.

ادامه دارد...

 

منبع: سایت گردشگری سفر پارسی

https://parsitrip.com