مذهب اهل بیت (ع) در سودان

  • کد خبر: 2018
  • منبع خبر: پایگاه اطلاع رسانی آفران

خلاصه گرچه فقه رایج در میان مسلمانان سنی است اما محبت آنان به اهل بیت (ع) خیلی زیاد است. ریشه های ‏رفتارها و سنتهای اجتماعی مردم نزدیک با افکار معتقدات و عملکردهای جوامع شیعی است.‏


سودان کشوری است که بین 30 الی 35 ملیون نفر جمعیت دارد حدود 80% این جمعیت مسلمانند که در قسمت شمالی این کشور ساکن می باشند.

گرچه فقه رایج در میان مسلمانان سنی است اما محبت آنان به اهل بیت (ع) خیلی زیاد است. ریشه های رفتارها و سنتهای اجتماعی مردم نزدیک با افکار معتقدات و عملکردهای جوامع شیعی است.

تعدادی از علما و محققین سودان بر این باورند که گسترش اسلام در این کشور به واسطه شخصیت ها و علمای امامیه بوده و تا مدت ها مردم برآن مذهب بوده اند.

آقای دکتر عمر الامین محقق و مورخ سودانی و استاد دانشگاه و از نوادگان شیخ غلام الله العائد الرکابی معتقد است شیخ غلام الله که مذهب امامیه داشته در قرن هفتم هجری به سودان آمده و اولین مکتب خانه قرآنی را بنا نهاده و در حقیقت گسترش اسلام در میان مردم به صورت گروهی از آن زمان و به واسطه او و شاگردانش بوده است برخی دیگر از محققان سودانی نیز عقیده ای نزدیک به این دارند از جمله شیخ حامد الحمدابی که یکی از علمای سودان و خود از قبیله جعافره است بر خلاف تعداد اندکی که جعافره را از نسل جعفر بن ابیطالب می دانند وی براساس شجره نامه های موجود قبیله را به امام جعفر صادق (ع) منتسب می کند.

تعداد دیگری از علما نیز اعم از دانشگاهی و دینی ریشه های دینی مردم سودان را با مذهب اهل بیت (ع) و برخی نیز شمال سودان را که همجوار با مصر است متأثر از حکومت فاطمیون در مصر و معارف اهل بیت (ع) می دانند.

در سالهای اخیر وهابیون برای نشر افکار خود تلاش های فراوانی نموده و اموال زیادی خرج کرده اند. اما به دلیل اینکه مسائل مذهبی مردم با تصوف و شیخ و توسل و قدر و کرامت و... گره خورده است نسبت موفقیتشان کم بوده است. از طرفی عدم وجود علما و مراکزی که اهل بیت (ع) را به مردم معرفی کند فضا را برای وهابی ها به ویژه در جوانان باز و آماده نموده است.

تنها مرکزی که طی دو دهه گذشته به عنوان مرکز تجمع شیعیان در خارطوم بوده حسینیه ای است که مناسبتهای مذهبی را برگزار می کند. در محرم سال 1429 قرار شد تعدادی از مراکز علمی یا مجتمع ها و مساجد، شیخ هایی که مردم زیادی اطرافشان هستند انتخاب شود، از طرفی معدود افرادی که می توانند زندگی و شهادت حضرت ابا عبد الله الحسین (ع) را برای مردم بیان کنند شناسائی شدند و این برنامه ها اجرا شد. هزینه و مخارج این برنامه ها نیز از برخی دوستان امام حسین (ع) و مؤسسات غیر سودانی تأمین گردید. همچین تعدادی مقاله برای چاپ در روزنامه ها توسط سودانی ها تهیه چاپ و منتشر شد.

لذا برای اولین بار بود که در سودان در مراکز اهل سنت مراسم حادثه عاشورا و امام حسین (ع) برگزار گردید. علاوه برآن برخی از شیعیان نیز در منازل خود یا مراکزی که در اختیار داشتند مراسم برپا نمودند.

نکته قابل ذکر این است که بسیاری از مردم در پایان مجالس و مراسم خواهان تثبیت سالیانه این مراسم شدند و بالاتفاق ناآشنائی با عاشورا و امام حسین (ع) را برای خود ضرر و خسران می دانستند.

 

مجمع شیخ سعد الجیلی در ام درمان خارطوم

شیخ سعد الجیلی از مشایخ سودان است و در نقاط مختلف از جمله ام ضوابان و امدرمان دارای مجتمع علمی – دینی می باشد. مجتمع وی در امدرمان دارای خلوۀ ‏ حفظ قرآن و مسجد است. وی در این مجتمع 250 طلبه حافظ قرآن دارد. هر سال در شب نهم محرم سالگرد وفات شیخ ودبدر که از اجدادشان است بر پا می کنند.

 

زاویه تیجانیه (شیخ احمد امبده)

قرابت و مودت تیجانی ها نسبت به اهل بیت (ع) در میان بقیه قبایل معروف و مشهور است این قبیله در جاهای مختلف سودان مرکز علمی، مسجد مجتمع و فعالیت دارند.

 

مجتمع شیخ محمد الفاتح المکاشفی

شیخ محمد الفاتح یکی از مشایخ جوان و از اشراف سودان است که در منطقه شنقیطی دارای فعالیت های قرآنی و دینی می باشد. نامبرده از خانواده مکاشفی و دارای مریدان و دوستان زیادی است وی در سخنرانی ها وخطبه های خود نسبت به معارف و محبت اهل بیت (ع) تأکید فراوان دارد.

 

مسجد قبا هیئۀ شئون الانصار

هیئۀ شئون الانصار بخش فرهنگی – دینی حزب امت به رهبری صادق المهدی دوستان مهدی سودانی هستند. این تشکیلات مقاومت های تاریخ مهدیه سودان در برابر شغالگران و استعمار انگلیس و شهدای آن مقاومت را شاگردان مکتب کربلا می دانند و رهبر حزب یعنی صادق المهدی در یک برنامۀ پرجمعیت سالگرد شهدا درام دبیکرات به این موضوع اشاره نمود.

 

مرکز فرهنگی ام درمان

مرکز فرهنگی ام درمان که دارای کتابخانه و فعالیت های فرهنگی است دارای اعضاء زیادی به ویژه جوانان است این مرکز در دو نوبت، روزهای چهارم و یازدهم محرم مراسم ویژه ای برای معرفی نهضت حضرت امام حسین (ع) و عاشورا برگزار نمود.

 

زاویه شیخ شریف ادریس

شیخ شریف ادریس یکی از شخصیتهای روحانی شیعه در سودان است که در پایتخت این کشور دارای زاویه (محل فعالیت دینی و پاسخ به سؤالات مردم) است وی در یک محلۀ پرجمعیت زندگی می کند که مردم او را نه به عنوان عالم شیعی، بلکه به عنوان یک عالم و شیخ صوفی سودانی می نامند مگر آن عده از شیعیان که با وی آشنائی دارند و برخی از اوقات و مناسبت ها از محله های دیگر به زاویه او می روند.

وی در سال جاری روزهای 1-2-6 و 10 محرم مراسم سالگرد شهادت حضرت امام حسین (ع) و یارانش را برگزار نموده است در این برنامه ها علاوه بر شیعیان برخی از همسایگان غیرشیعه نیز حاضر می شوند و از سخنرانی شیخ شریف استفاده می کنند. همسر شیخ شریف نیر که معلم در یک مدرسه غیر انتفاعی است به تبلیغ و معرفی مذهب اهل بیت (ع) و معارف ان خاندان اهتمام و در این زمینه فعالیت دارد.

 

منزل شیخ محمد عوض رزق الله

شیخ محمد عوض رزق الله سودانی است که 6 سال در قم تحصیل کرده و به مذهب اهل بیت (ع) گرویده و سپس به سودان برگشته است. وی درحال حاضر در رادیوی سودان به صورت پاره وقت کار می کند، به تازگی برای اشتغال در تلویزیون سودان گزینش شده است، همچنین دارای مؤسسه ای علمی آموزشی است به نام معهد الاسفار که دارای مجوز رسمی از یونسکو است و فعالیت آموزشی عمومی و برای تعدادی از افراد مخصوص نیز تدریس برخی دروس حوزوی و اهل بیتی دارد.

 

رابطه انصار الامام علی (ع) الثقافیه حجر العسل

منطقه حجر العسل از توابع شندی است که چند نفر از جوانان پیرو اهل بیت (ع) در آنجا با تشکیل این رابطه در زمینه نشر معارف اهل بیت (ع) فعالیت دارند.

 

خلوه اهل البیت (ع)

خلوۀ اهل البیت (ع) در یک روستا در شرق النیل و به واسطه شیخ نیل ابو قرون تأسیس شده که در منطقه به عنوان مکتب خانه آموزش وحفظ قرآن مشهور است مدیر خلوه پیرو مذهب اهل بیت (ع) و از مریدان شیخ نیل ابوقرون است. این خلوه برخی مناسبت های مربوط به اهل بیت (ع) را برگزار می کند.

 

ابو زبد مسجد و مجتمع دینی شیخ عیسی مدنی

شیخ عیسی مدنی که در سال های اخیر به مذهب اهل بیت (ع) گرویده و اخیراً به عضویت شورای مجمع جهانی اهل بیت (ع) در آمده دارای نفوذ و نقش مؤثری در میان مردم منطقه و مورد احترام آنان و دستگاه های دولتی در منطقه است. وی برای سومین سال است که مراسم حضرت امام حسین (ع) و عاشورا را بر پا می کند.

 

ربک مسید و مجتمع شیخ طیب الشیخ محمد توم

شیخ طیب که طی ماه های اخیر به مذهب اهل بیت (ع) گرویده است دارای مجتمع دینی، طلاب آموزش و حفظ قرآن و فعالیت های دینی و اجتماعی است. نامبرده پس از آگاهی و آشنائی با مکتب اهل بیت (ع) و حادثه عاشورا، برای اولین بار مراسم روز عاشورا را برگزار نموده و با حضور جمع زیادی از مردم تاریخ عاشورا، حادثه کربلا و قیام امام حسین (ع) را تشریح و پیرامون آن سخنرانی نموده است.

 

مسجد جامع جنوب ولایۀ نیالا

مسلمانان ساکن در نبالا غالباً پیروان طریقه تیجانیه و از دوستداران اهل بیت (ع) هستند امام جماعت این مسجد مهندس و شیخ صالح علی محمد است که خود شیعه مذهب و دارای سواد و دانش زیادی در مورد مذهب اهل بیت (ع) است. نامبرده همچنین کارشناس یک شرکت نفتی است که در آن منطقه فعالیت نفتی دارد. صالح علی محمد برای مردم و مأموین خود، درس های فکری و عقیدی هفتگی برپا می کند همچنین شب های جمعه برای عموم مردم دعای کمیل می خواند.