مدارس دینی و حوزه های علمیه شیعیان خوجه

  • کد خبر: 2680
  • منبع خبر: کتاب «شیعیان تانزانیا وضعیت دینی، فرهنگی و اجتماعی

خلاصه مدارس دینی مهم خوجه های اثنی عشری در تانزانیا، در شهرهای مختلف آن تاسیس شده است و به فعالیت مشغولند.


یکی از مهم ترین مدارس دینی خوجه های اثنی عشری در تانزانیا، مدرسه اهل بیت(ع) للعلوم الاسلامیه است که در سال 1968 م در شهر دارالسلام تاسیس شد. این مدرسه از امکانات مناسبی مانند پانسیون الغدیر ویژه طلاب شاغل به تحصیل در مدرسه، چاپخانه و کتابخانه مکتبه الثقلین برخوردار است و به جرئت می توان گفت که بیشتر معلمان و مبلغان دینی در سراسر تانزانیا از فارغ التحصیلان این حوزه هستند. هزینه های این مدرسه دینی را سازمان بلال میشن تامین می کرد، اما در دهه 1990 م این سازمان به دلیل مشکلات مالی از ارگان های ایرانی درخواست کمک کرد و در نهایت در سال 1996 م مدیریت این حوزه بر عهده مرکز بین الملل تبلیغ وابسته به سازمان فرهنگ وارتباطات اسلامی گذاشته شد.

در آن زمان این مدرسه یک خانه متروکه قدیمی بود و مسئولان جدید با همکاری مجمع جهانی اهل بیت(ع)، مراکز آموزش عالی ایران، جهاد سازندگی، سازمان مدارس و حوزه های علمیه خارج از کشور ضمن تقویت کادر مدیریتی، همه بخش های فیزیکی مدرسه را تعمیر و بازسازی کردند. در حال حاضر این مدرسه پس از ترمیم کادر مدیریتی و رفع موانع موجود، برنامه های علمی و دینی خود را با جدیت و با همکاری «جامعه المصطفی العالمیه» از سر گرفته است. همچنین طی دوره های کوتاه مدت و بلند مدت به آموزش مبلغان شرق آفریقا می پردازد و دوره های آموزش تبلیغ را در قالب طرحی موسوم به «خاتم الانبیاء(ص)» برگزار می کند، که علاقمندان بسیار دارد.

اکنون هر دانش آموزی که بتواند کلاس هفت یا فرم چهار دولتی را طی کند، پس از قبولی در مصاحبه علمی که شامل اطلاعات عمومی و اسلامی، زبان عربی و حفظ دست کم چند سوره قرآن است به مدت چهار سال پذیرفته می شود و پس از اتمام دوره آموزشی، مطابق با مدرک مورد تایید حکومت موفق به اخذ فوق دیپلم می شود. سازمان بلال میشن بلافاصله این فارغ التحصیلان را برای تدریس علوم دینی به دبستان ها و دبیرستان های سراسر کشور اعزام می کند و برخی دانش آموزان ممتاز این حوزه هم در ایران بورسیه می شوند. (رنجبر شیرازی، 86).

یکی دیگر از مدارس دینی، مدرسه بزرگ خاتم الانبیاء شهر آروشا است که در یکی از مناطق خوش آب و هوای قله کلیمانجارو و تحت ریاست حاج غلام حسین مختار قرار دارد. این مدرسه شعبه های بسیاری در روستاها و مناطق اطراف دارد و در دو مقطع آموزشی آمادگی (تحضیری) و پیشرفته (الثانویه) طلبه پذیرش و تربیت می کند. مرحله تحضیری دو ساله است که در آن دروسی مانند فقه المیسر آیت الله خوبی، مسائل المنتخبه آیت الله اراکی، رساله منهاج الصالحین(معاملات) و دروس اختصاصی عربی تدریس می شود و در مقطع الثانویه طلاب دروسی مانند عقاید، احکام شیعه، عقاید الامامیه (شیخ مظفر)، دروس فی البلاغه، قصص الانبیاء شیخ مسیح عاطف لبنانی، کامپیوتر و زبان انگلیسی را می آموزند.

افزون بر این حدود صد کودک پیش دبستانی صبح روزهای شنبه و یکشنبه به مدرسه می آیند و تا ظهر آموزش دینی می بینند. مجتمع خاتم الانبیاء(ص) آروشا افزون بر فعالیت های آموزشی، همه ساله سمینارها و کنفرانس های علمی و مذهبی را برگزار می کند و به دلیل جایگاه خاص خود در منطقه همواره از توجه دیگر علما و مراکز دینی برخوردار است. (همو، 163).

این حوزه در سال 1998 م احداث شد و مدیریت آن را شیخ مصطفی شعبان بر عهده دارد که از فارغ التحصیلان حوزه اهل البیت علیهم السلام آروشا است. آقای غلامحسین مختار علاوه بر این حوزه، مدرسه ای نیز به همین نام در منطقه امتی موجه برای قبیله ماسایی ها ساخته است که بیش از 400 دانش آموز دختر و پسر تا مرحله دبیرستان در آن مشغول تحصیل هستند.

این مدرسه نقش زیادی در نشر معارف اهل البیت علیهم السلام در منطقه داشته است؛ قبیله ماسایی که اغلب مردمان آن انیمیست هستند، به برکت این مدرسه، بسیاری از آنها به اسلام و مذهب تشیع تشرف پیداکرده اند. غلامحسین توانسته است تاکنون تعدادی از جوانان این قبیله را راهی دانشگاه و حوزه کند و به خاطر خدمات مختلف به این قبیله، ماسایی ها ایشان را بسیار دوست می دارند. او تنها غیر ماسایی است که به زبان این قبیله صحبت می کند و همین امر یکی از عوامل محبوبیت وی در بین افراد این قبیله شده است.

همچنین غلامحسین مختار علاوه بر خدمات آموزشی، خدمات انسان دوستانه دیگری از قبیل آبرسانی، کمک به افراد بی بضاعت و کمک های بهداشتی و درمانی برای ماسایی ها دارد. ایشان هزینه های کارهای خیّریه را گاه خود تأمین می کند ولی بیشتر اوقات خیرین خوجه و برخی از شیعیان عرب و ایرانی به ایشان کمک می کنند. (شاهدی، 1395، 204).

از دیگر مدارس و حوزه های علمیه در تانزانیا می توان به مرکز حوزوی تابورا، حوزه علمیه قائم در شهر تانگا، حوزه علمیه اهل البیت دودوما، مدرسه دینی اهل البیت کیگوما، مدرسه دینی بکوبا، مدرسه بلال در شهر موشی و مدارس الرضویه، الکوثر، سیده الزهرا(س)، امام الصادق(ع) و الثقلین در شهر دارالسلام اشاره کرد که در بخش مدارس شیعیان بومی خواهد آمد.

 

منبع: کتاب «شیعیان تانزانیا وضعیت دینی، فرهنگی و اجتماعی»، نوشته سید احمد سیدمرادی، ص 220- 217.